|
TMB เติมไฟ สงครามบิล เพย์เมนต์ |
|
|
|
|
เสาร์, 27 มิถุนายน 2009 |
|
* สมรภูมิบิล เพย์เมนต์ ถูกเขย่าอีกรอบ เมื่อ ทีเอ็มบี เปิดแคมเปญฟรีค่าธรรมเนียม ล่อลูกค้าเงินฝาก
* หลังจากที่ก่อนหน้าถูกกระทบชิ่งจากสงครามค้าปลีกที่แข่งเดือด ดัมป์ค่าบริการดึงคนเข้าห้างยักษ์
* ผู้เล่นเดิมอย่างเคาน์เตอร์เซอร์วิส เพย์แอ็ตโพสต์ และ เพย์ สเตชั่น ประกาศสู้ไม่ถอย
ธุรกิจบิลเพย์เมนต์ถึงคราวต้องสะเทือนกันอีกคำรบเมื่อธนาคารทหารไทยเร่งปรับภาพลักษณ์องค์กรโดยชูแคมเปญฟรีค่าธรรมเนียมดึงดูดลูกค้าเปิดบัญชีเงินฝาก พร้อมโปรโมตผ่านสื่อหวังสร้างการรับรู้ในวงกว้างโดยใช้ ดู๋-สัญญา คุณากร เป็นพรีเซนเตอร์ ที่มาพร้อมกับคำถามว่าทำไมต้องจ่ายค่าธรรมเนียม และปิดท้ายว่า 'คุณก็เลือกไม่จ่ายได้' ทว่าแคมเปญฟรีค่าธรรมเนียมมิได้มีแต่บริการด้านการเงินของธนารเท่านั้นหากแต่ยังมีบริการรับชำระค่าสาธารณูปโภคต่างๆ เช่น ค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าโทรศัพท์ จึงส่งผลกระทบไปสู่ธุรกิจบิลเพย์เมนต์ด้วย
โลตัสเปิดศึกยกแรก
ก่อนหน้านี้เทสโก้ โลตัส เคยเขย่าวงการบิลเพย์เมนต์ด้วยการทำโปรโมชั่นฟรีค่าธรรมเนียมในการชำระค่าสาธารณูปโภคต่างๆที่เทสโก้ โลตัส โดยธุรกิจ บิล เพย์เมนต์ ของเทสโก้ โลตัส เริ่มในช่วงกลางปีที่แล้วซึ่งจะคิดค่าธรรมเนียมเพียง 5 บาทซึ่งถูกกว่าเคาน์เตอร์เซอร์วิสที่คิดค่าธรรมเนียม 10 บาทต่อบิล สร้างแรงกระเพื่อมให้กับทั้งวงการค้าปลีกและสมรภูมิรับชำระค่าบริการต่างๆ เพราะแคมเปญดังกล่าวช่วยดึงคนให้มาใช้บริการชำระค่าสาธารณูปโภคในเทสโก้ โลตัส มากขึ้น ซึ่งเชื่อว่าเมื่อมาแล้วก็ต้องมีการแวะซื้อสินค้าอื่นๆด้วย โดยในช่วงแรกเทสโก้ โลตัส เน้นในช่องทางที่เป็นสาขาเล็กอย่าง โลตัส เอ็กซ์เพรส และตลาดสดโลตัส ทำให้ถูกมองว่าเป็นเพียงการสร้างทราฟฟิกในสาขาดังกล่าวแข่งกับเซเว่นอีเลฟเว่น เนื่องจากเซเว่นอีเลฟเว่นมีสาขาที่มากกว่าและดำเนินธุรกิจมานานทำให้ผู้บริโภคไทยคุ้นเคยกับการใช้บริการในร้านเซเว่นมากกว่าโลตัส เอ็กซ์เพรส และตลาดสดโลตัส
ต่อมาก็เริ่มขยายจุดบริการบิล เพย์เมนต์ไปยังเทสโก้ โลตัส ที่เป็นสาขาไฮเปอร์มากขึ้น พร้อมกับมีการทำแคมเปญดัมป์ราคาอีกครั้งด้วยการคิดค่าธรรมเนียม 1 บาทต่อรายการ ซึ่งส่งผลให้มียอดการใช้บริการเพิ่มขึ้นสูงกว่าช่วงปรกติ 300% ทั้งนี้เพื่อเป็นการสร้างการรับรู้และเป็นการกระตุ้นให้ผู้บริโภคได้เข้ามาทดลองใช้บริการ ซึ่งในช่วงที่มีการทำแคมเปญ 1 บาทต่อรายการ ก็ได้มีการขยายจุดบริการไปสู่ทุกสาขาของเทสโก้ โลตัส ไม่ว่าจะเป็นสาขาไฮเปอร์มาร์เกต, ร้านคุ้มค่า, ตลาดสดโลตัส และโลตัส เอ็กซ์เพรส รวมกันแล้วมีมากกว่า 500 สาขา ทำให้เห็นว่าการเพิ่มบริการดังกล่าวมิใช่เพียงการทำ Loss Leader เพื่อสร้างทราฟฟิกให้กับโลตัส เอ็กซ์เพรส หากยังเป็นการเติมเต็มให้กับการบริการลูกค้าอย่างครบวงจร เพื่อเพิ่มการใช้จ่ายต่อครั้งในโลตัสสาขาใหญ่ให้มากขึ้น โดยปีที่แล้วเทสโก้ โลตัสสามารถสร้างตลาดบิลเพย์เมนต์ด้วยยอดลูกค้า 100,000 บิลต่อเดือนซึ่งถือเป็นการเติบโตที่รวดเร็วนับตั้งแต่ให้บริการในช่วงเวลาแค่ 5-6 เดือนเท่านั้น
อย่างไรก็ดี มีการตั้งข้อสังเกตว่าธุรกิจรับชำระค่าบริการแม้จะมีมาร์จิ้นหรือสัดส่วนกำไรที่ไม่สูงมากนัก แต่เงินที่ถืออยู่ในมือแต่ละวันหากเข้าบัญชีธนาคาร ก็จะได้ดอกเบี้ยไม่น้อย กว่าจะถึงกำหนดชำระให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องก็ต้องใช้เวลาหลายวัน ทั้งนี้ผู้ที่อยู่ในแวดวงธุรกิจรับชำระค่าบริการได้ให้ทัศนะว่าค่าธรรมเนียม 10 บาทที่เรียกเก็บจากลูกค้าจะมีต้นทุนอยู่ที่ประมาณ 3-4 บาทกว่า ดังนั้นหากเทสโก้ โลตัส เก็บ 5 บาทก็จะได้กำไรไม่เกิน 1 บาทต่อบิล แต่หากมียอดการใช้บริการที่มากก็นับเป็นมูลค่าที่ไม่น้อยเช่นกัน
นอกจากนี้ เทสโก้ โลตัส ยังได้สร้างปรากฏการณ์สั่นสะเทือนวงการธุรกิจบิล เพย์เมนต์ อีกครั้งในช่วงปลายปีที่แล้วด้วยการให้บริการแบบฟรีค่าธรรมเนียม เพื่อตอบสนองผู้บริโภคแบบ One Stop Shopping โดยปัจจุบัน บิล เพย์เมนต์ ของเทสโก้ โลตัส ให้บริการชำระค่าบริการต่างๆ 40 รายการ และมีแผนที่จะขยายบริการเพิ่มเป็น 50 รายการ พร้อมชูจุดเด่นในการไม่จำกัดวงเงินในการชำระค่าบริการ ในขณะที่ผู้เล่นในตลาดจะจำกัดวงเงินในการชำระไม่เกิน 30,000-50,000 บาทต่อรายการ
แม้การทำแคมเปญฟรีค่าธรรมเนียมในการชำระค่าบริการต่างๆของเทสโก้ โลตัส จะเป็นเพียงช่วงระยะเวลาหนึ่ง แต่ก็กระทบธุรกิจบิลเพย์เมนต์ไม่น้อยที่ต้องเสียรายได้จากการเก็บค่าธรรมเนียมให้กับเทสโก้ โลตัส ขณะเดียวกันเทสโก้ โลตัส ไม่ว่าจะรูปแบบสาขาใหญ่หรือสาขาเล็กก็จะเป็นที่ต้องการของผู้บริโภคมากขึ้น เพราะไม่ได้มีแค่สินค้าราคาถูก แต่ยังมีบริการรับชำระค่าบริการต่างๆในราคาถูกด้วยซึ่งถือเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับวิถีชีวิตผู้บริโภคในปัจจุบันที่ไม่ค่อยมีเวลาในการเดินทางไปชำระค่าบริการตามหน่วยงานต่างๆและก็ไม่อยากจะเสียค่าธรรมเนียมแพงๆเพื่อแลกกับความสะดวก ดังนั้นตราบใดที่ไม่มีใครลงมาเล่นราคาหรือทำโปรโมชั่นแรงๆแข่งกับเทสโก้ โลตัส บิล เพย์เมนต์ ก็เชื่อว่าชื่อของโลตัสที่เขย่าวงการค้าปลีกมาแล้ว ก็จะเขย่าวงการบิลเพย์เมนต์จนอาจทำให้ผู้ที่มีธุรกิจรับชำระเพียงอย่างเดียวแบบเคาน์เตอร์เซอร์วิสอาจต้องพบทางตันในการดำเนินธุรกิจ แม้จะยังคงมีรายได้จากฐานลูกค้าที่เหนียวแน่นกับเซเว่นฯ ทว่าปริมาณลูกค้าที่น้อยลงย่อมไม่คุ้มต่อค่าใช้จ่ายในการดำเนินธุรกิจ เพราะเคาน์เตอร์เซอร์วิสใช้งบลงทุนพัฒนาระบบค่อนข้างสูง โดยในช่วง 2 ปีที่ผ่านมาใช้งบไม่ต่ำกว่าปีละ 1,000 ล้านบาท
เคาน์เตอร์เซอร์วิสสะเทือน
อัดโปรโมชั่น ฟ้องพาณิชย์
ภายหลังการรุกอย่างหนักในธุรกิจ บิล เพย์เมนต์ ของ เทสโก้ โลตัส ได้ส่งผลให้ เคาน์เตอร์เซอร์วิสต้องเร่งปรับตัวด้วยการทำโปรโมชั่นหนักขึ้นเช่นการแถมน้ำดื่มให้ลูกค้าในช่วงที่โลตัสเปิดให้บริการบิล เพย์เมนต์ใหม่ ตลอดจนการแจกคูปองมูลค่า 50 บาทสำหรับลูกค้าที่ชำระค่าสาธารณูปโภคในเซเว่นอีเลฟเว่น ล่าสุดมีการทำแคมเปญ จ่ายบิล...เล่นโบว์ลิ่งฟรี 2 เกม โดยลูกค้าที่มาชำระค่าบริการต่างๆ เฉพาะบิลที่มีค่าธรรมเนียมเท่านั้นผ่านเคาน์เตอร์เซอร์วิสที่ร้านเซเว่นอีเลฟเว่น สาขากทม. และปริมณฑล รับฟรีทันทีคูปองเล่นโบว์ลิ่ง 1 ใบ สามารถเล่นได้ 2 เกม ที่บลูโอ, เมเจอร์ โบว์ล ฮิต และเดอะโบว์ลคลับ ทุกสาขา เริ่มตั้งแต่วันที่ 26 พ.ค. 52 - วันที่ 25 มิ.ย. 52 ซึ่งก่อนหน้านี้ เคาน์เตอร์เซอร์วิส มีการทำโปรโมชั่นในลักษณะดังกล่าวอยู่แล้ว เพียงแต่ไม่บ่อยนักโดยลูกค้าสามารถนำใบเสร็จในการชำระค่าบริการมาเป็นส่วนลด หรือแลก สินค้าพรีเมียม นอกจากนี้ เคาน์เตอร์เซอร์วิสยังมีแผนที่จะขยายจุดบริการให้ครอบคลุมมากขึ้น ตลอดจนการทดลองระบบการชำระค่าบริการผ่านเว็บไซต์เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับผู้บริโภค
การให้บริการใหม่ๆก็ถือเป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่จะทำให้เคาน์เตอร์เซอร์วิสมีความแตกต่างจาก บิล เพย์เมนต์ ของเทสโก้ โลตัส โดยเคาน์เตอร์เซอร์วิส มีแผนที่จะร่วมกับไทยสมาร์ทคาร์ดในกาพัฒนา 'บัตรเชื่อม...รัก' ให้สามารถชำระค่าโดยสารรถไฟฟ้าบีทีเอส และรถไฟฟ้าใต้ดินได้
นอกจากนี้เคาน์เตอร์เซอร์วิสยังมีการร้องเรียนไปยังกระทรวงพาณิชย์เพื่อให้ตรวจสอบการดัมป์ราคาค่าธรรมเนียมในการรับชำระค่าสาธารณูปโภคของเทสโก้ โลตัส ว่าเข้าข่ายในการดำเนินธุรกิจที่มีการแข่งขันไม่เป็นธรรมหรือไม่
เพย์แอ็ตโพสต์ อืด
หลังรัฐชูใช้น้ำ-ไฟฟรี
ในขณะที่เพย์แอ็ตโพสต์ของไปรษณีย์ไทยก็ทำแคมเปญ 'โอนเงิน จ่ายบิล ที่ไปรษณีย์ไทย มีสิทธิถอยฟรี รถกระบะ เอ็นจีวี' ในช่วงปลายปีที่ผ่านมาโดยหวังที่จะเพิ่มยอดการชำระบิลให้สูงขึ้น 30% หรือคิดเป็นยอด 650,000 บิลต่อเดือน ทว่าล่าสุดธุรกิจรับชำระเงินของไปรษณีย์ไทยก็ต้องสะดุดกับแคมเปญของรัฐในการให้ประชาชนใช้น้ำ-ไฟฟรี ซึ่งทำให้รายได้จากค่าธรรมเนียมในการรับชำระค่าสาธารณูปโภคของไปรษณีย์ไทยตกลงไป ส่วนจัสต์ เพย์ ของ ทีโอที ให้รับชำระค่าบริการต่างๆ 40 รายการ ทว่าจุดบริการส่วนใหญ่ยังกระจุกอยู่แต่ในเขตเมือง หรือย่านธุรกิจ ยังไม่ครอบคลุมตลาด ทำให้ไม่สามารถดึงดูดลูกค้าให้มาใช้บริการได้มากนัก
ส่วน เพย์ สเตชั่น ของร้านเทเลวิซ ในเครือชินวัตร ซึ่งปัจจุบันมีสาขามากกว่า 700 แห่ง โดยตั้งเป้าว่าจะขยายสาขาเพิ่มให้ได้ 1,000 แห่ง ด้วยการหาพันธมิตรที่สนใจทำธุรกิจมาร่วมเปิดศูนย์ เพย์ สเตชั่น รับชำระค่าบริการต่างๆ โดยปัจจุบันรับชำระค่าบริการกว่า 60 รายการ พร้อมด้วยการทำโปรโมชั่นตลอดปี เช่น การคิดค่าธรรมเนียมบางบริการในราคา 10 บาทซึ่งถือถูกกว่าปรกติของร้านเพย์ สเตชั่น ที่คิดค่าธรรมเนียม 12 บาท ตลอดจนมีการทำโปรโมชั่นชิงรางวัลเมื่อมาใช้บริการชำระค่าน้ำค่าไฟที่เพย์ สเตชั่น
นอกจากนี้ยังมีการให้บริการรับชำระค่าสาธารณูปโภคของบรรดาธนาคารพาณิชย์ต่างๆ โดยเฉพาะการหักผ่านบัญชีที่ผู้บริโภคไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมเนื่องจากการไฟฟ้ารับภาระให้ ยกเว้นธนาคารแห่งโตเกียว มิซูมิชิ ที่ผู้บริโภคต้องจ่ายค่าธรรมเนียมเอง หรือการใช้บริการหักค่าใช้จ่ายผ่านเอทีเอ็ม ทว่าช่องทางดังกล่าวผู้บริโภคจะต้องเสียค่าธรรมเนียมตามที่ธนาคารกำหนด ในขณะที่การชำระค่าประปาผ่านเว็บไซต์ธนาคารจะต้องเสียค่าธรรมเนียม 10 บาท นอกจากการชำระค่าสาธารณูปโภคแล้วธนาคารยังเปิดช่องทางให้ผู้บริโภคหันมาทำธุรกรรมชำระค่าบริการอื่นๆผ่านทางเว็บไซต์ของธนาคารเพื่ออำนวยความสะดวกในสภาพการจราจรที่ติดขัด อย่างไรก็ดีบริการต่างๆของธนาคารเหล่านี้โดยเฉพาะในส่วนที่มีการเก็บค่าธรรมเนียมย่อมได้รับผลกระทบจากแคมเปญฟรีค่าธรรมเนียมของเทสโก้ โลตัส บิล เพย์เมนต์ ประกอบกับวิกฤตเศรษฐกิจในช่วงต้นปี ส่งผลให้ธนาคารบางแห่งอย่างเช่น กสิกรไทย ตัดสินใจประกาศยกเว้นค่าธรรมเนียมในการรับชำระค่าบริการสาธารณูปโภคต่างๆไปถึงกลางปีหน้า
ปัจจุบันมีการคาดการณ์กันว่าธุรกิจ บิล เพย์เมนต์ในเมืองไทยมีมูลค่าประมาณ 4,500-5,000 ล้านบาท มีอัตราการเติบโตปีละ 15-20% ซึ่งเคาน์เตอร์เซอร์วิสเป็นผู้นำตลาดด้วยส่วนแบ่งประมาณ 60% รองลงมาคือเพย์แอ็ตโพสต์ ของไปรษณีย์ไทย ที่มีสาขาครอบคลุมกว่า 2,000 แห่ง โดยตั้งเป้าว่าจะขยายเพิ่มเป็น 3,000 แห่งหลังจากลงทุน 80 ล้านบาทในการพัฒนาระบบ โดยในอนาคตจะวางระบบเพิ่มเพื่อรองรับการขยายจุดบริการของเพย์แอ็ตโพสต์เพิ่มเป็น 6,000 สาขา เพื่อเพิ่มรายได้ให้กับ เพย์แอ็ตโพสต์ ที่ปัจจุบันทำรายได้เพียงปีละ 200 ล้านบาทเท่านั้น ซึ่งหากไปรษณีย์ไทยทำธุรกิจเต็มสูบก็จะสามารถเพิ่มรายได้ให้มากกว่าที่เป็นอยู่โดยเฉพาะตลาดต่างจังหวัดที่ถือได้ว่าผู้บริโภคคุ้นเคยกับการใช้บริการของไปรษณีย์ไทยอยู่แล้ว ปัจจุบัน เพย์แอ็ตโพสต์ มีลูกค้ามาใช้บริการมากถึง 500,000 บิลต่อเดือน ส่วนใหญ่เป็นฐานลูกค้าในต่างจังหวัด
ในขณะที่ผู้นำตลาดอย่าง เคานเตอร์เซอร์วิส ในเครือเซเว่นอีเลฟเว่นให้บริการรับชำระค่าบริการต่างๆมากมาย ไม่ว่าจะเป็นค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าโทรศัพท์ ค่าสาธารณูปโภคต่างๆ ตลอดจนการชำระบัตรเครติด และบริการรับชำระอื่นๆอีกกว่า 500 บริการ โดยมีจุดบริการในร้านเซเว่นอีเลฟเว่นกว่า 4,000 แห่ง และนอกร้านเซเว่นฯอีกเกือบ 2,000 แห่ง เช่นตามซูเปอร์เซ็นเตอร์ สถานีบริการน้ำมัน ร้านค้าชุมชน รวมถึงการได้เข้าไปให้บริการในท็อปส์ เดลี่ ส่งผลให้มีจุดบริการกว่า 6,000 จุดทั่วประเทศ โดยมีฐานลูกค้ามากกว่า 10,000,000 ราย โดยคิดค่าบริการเริ่มต้นที่ 10 บาทต่อบิล แม้จะเป็นราคาที่แพงกว่าคู่แข่ง หากอยู่ใกล้ผู้บริโภคได้มากที่สุดและทำให้ผู้บริโภคไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายในการเดินทางไปชำระค่าบริการ ก็ยังถือเป็นทางเลือกที่ผู้บริโภคให้ความสนใจ และถือเป็นจุดแข็งของผู้นำในตลาดบิล เพย์เมนต์รายนี้ ซึ่งบรรดาคู่แข่งต่างก็พยายามขยายสาขาให้ครอบคลุมความต้องการของตลาดให้ได้มากที่สุดเช่นกัน
ทีเอ็มบี อี-แบงกิ้ง
รับชำระถึงบ้าน
แคมเปญฟรีค่าธรรมเนียมสำหรับการให้บริการในการรับชำระค่าสาธารณูปโภคของ ทีเอ็มบีแบงก์ น่าจะส่งผลกระทบต่อธุรกิจบิล เพย์เมนต์ไม่น้อย แม้ว่าทีเอ็มบีแบงก์จะมีสาขาที่น้อยกว่าเคาน์เตอร์เซอร์วิส ทว่าลูกค้าธนาคารสามารถชำระค่าสาธารณูปโภคกว่า 100 รายการผ่านทางอินเทอร์เน็ตแบงกิ้ง ซึ่งทำให้ผู้บริโภคไม่จำเป็นต้องเดินทางออกไปชำระค่าบริการนอกบ้าน เพียงแต่ว่าช่องทางดังกล่าวจะต้องเป็นฐานลูกค้าระดับกลางขึ้นไปที่ใช้อินเทอร์เน็ตเป็น ส่วนชาวบ้านธรรมดาก็สามารถชำระผ่านสาขาของธนาคารที่มีกว่า 475 สาขา รวมถึงตู้เอทีเอ็มที่ปัจจุบันมี 2,032 ตู้ โดยการชำระเงินที่สาขาสามารถชำระได้มากถึง 400 รายการ ส่วนที่ตู้เอทีเอ็มของทีเอ็มบีรับชำระมากถึง 200 รายการ โดยรายการหลักอย่างค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าโทรศัพท์ มีในทุกช่องทางของทีเอ็มบี และยังรับชำระค่าโทรศีพท์มือถือ ค่าเบี้ยประกันต่างๆ และอีกมากมายที่จะดึงดูดให้ลูกค้าหันมาใช้บริการของธนาคารเพราะไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมสำหรับการใช้บริการไม่เกิน 20 รายการต่อเดือน ภายใต้เงื่อนไขที่ว่าจะต้องมีเงินฝากในบัญชีไม่ต่ำกว่า 20,000 บาท แต่สามารถมีเงินต่ำกว่าเงื่อนไขได้ไม่เกิน 3 วัน มิฉะนั้นจะถูกหักค่าธรรมเนียมเดือนละ 50 บาท และหลังจากกลับมารักษาระดับเงินฝากไม่ต่ำกว่า 20,000 บาท ก็จะสามารถใช้บริการต่างๆของธนาคารโดยไม่เสียค่าธรรมเนียมในเดือนถัดไป |
